Tag Archives: kort

XD KORT: Ruimtes en het alledaagse ding, deel 2

Ruimtes en het alledaagse ding, deel 2

Het alledaagse: Huishoudens, kamers en spullen

Experience design strekt zich uit over vele disciplines. Bij ervaringen denken we al snel aan gebeurtenissen en objecten. De relatie tussen mens en object, mens en materiaal, mens en vorm en omgeving, is fascinerend. Het is op geen enkele manier een volledig overzicht, maar enkele relaties en designoverwegingen verdeel ik over 2 korte blogs.

Deel 1 is hier te lezen

Muurtje schilderen: Ze laten meer zien dan de kleur van de verf

Als de keuken verbouwd moet worden of de huiskamer, heeft dit best grote gevolgen voor de manier waarop men na de verbouwing met elkaar samenleeft.

Veel mannen besteden het doe het zelven liever uit. Een van de verklaringen is dat conventie en biologie voorschrijven, dat de man voor hen als man “acceptabel” gedrag moet vertonen, wat de gelijkwaardige relatie tussen de man en vrouw kan doen kantelen of zelfs ontwrichten. Het is natuurlijk niet alleen een kwestie van zwaar werk aan kunnen. Door gebruik van de gereedschappen, configureert (in dit geval) de man, de huiskamer en enkele belangrijke boodschap-medierende objecten daarin. Een muurtje, de bank, de grote zware objecten et cetera. In dat geval is de man de inrichter van de ruimte die de interactie gaat reproduceren. Bovendien is de aanschaf van gereedschappen een klein risico. We zijn doorgaans huiverig voor het aanschaffen van apparaten of spullen die we eigenlijk niet gebruiken. Het geeft ons het idee dat we ergens in gefaald hebben. In het geval van gereedschap, zijn dit onderdelen die voor een heel specifiek doel worden gebruikt- dus niet vaak -en het gebruik er van vergt specifieke vaardigheden. Sommige sociologen zien dit als een verklaring van de populariteit van ” het mannetje”  die komt schilderen, en tevens als verklaring waarom vooral mannen zo vaak commentaar hebben op het geleverder werk.

Design van alledaagse objecten

Een product heel precies kunnen gebruiken en toch niet goed weten wat je nu precies doet met welke organen van het ding. Heel snel en precies kunnen typen of een telefoonnummer intoetsen op je mobiel, en toch niet de toetsen uit je hoofd in de goede volgorde kunnen zetten. De handeling heel precies uitvoeren en toch niet precies weten. Dat kan omdat niet alle kennis voor het gebruik van het ding, in je hoofd zit. Een groot deel daar van zit al in de wereld zelf en een deel zit in de begrenzingen van die wereld. Je gedrag is bepaald door combineren van informatie in je hoofd en informatie in de wereld. Zo kan de samenstelling van het materiaal van het object al een aanwijzing voor gebruik zijn (design-affordance), waar je niet bij hoeft na te denken. Je slaat goed hard op een trommel omdat je weet dat het juist de bedoeling is hard te slaan, wil e er een hard geluid uit krijgen, de keyboard van je computer is wel gemaakt van plastic maar er zit ook gevoelige apparatuur onder, dus erg hard kun je er niet op slaan. Echter kan het ook zijn dat het klikgeluid van je toetsen een bepaalde stevigheid vertegenwoordigd.

De mens, gemaakt door de technologie die hij maakt

Technologie is niet alleen een instrument, gebruikt door mensen. Technologie construeert de mens, hun lichaam en hun identiteit.

Spullen, dingen, objecten, Ze geven- naast het object zelf -niet alleen een relatie of betekenis weer, vertegenwoordigd door de fuctie van het object zelf. Ook het basismateriaal, het design, kleuren, tactiele eigenschappen- de materiele eigenschappen van de materiele cultuur, hebben betekenis in ons handelen in het dagelijks leven. Objecten worden vaak gezien als sporen van sociale relaties en van macro-sociale trend. Een huishouden is efficienter gaan handelen, door de hoeveelheid moderne (keuken)apparaten die er zijn bij gekomen. Objecten vormen hun gebruikers. Objecten zelf, blijven stabiel van vorm, maar de betekenisen emotionele attributie  van het gebruik is vloeiend en blijft dat ook.
In alledaagse situaties, is het gedrag bepaald door de combinatie van interne of geinterneerde kennis en externe informatie en begrenzingen. Dat pikken we heel snel op. Zo zal een typiste sneller leren typen wanneer ze/hij niet naar het toetsenbord kijkt bij het typen maar naar het scherm. De meeste kennis die je daar voor nodig hebt, zit al in de wereld. Mensen zoeken die combinatie ook actief op. Niet alleen door verplaatsing, maar ook door de ontwerpen die we als mens maken en gebruiken, door de materialen die we om ons heen hebben.

Als we aan de toekomst denken, en denken over hoe technologie en energie er in de toekomst zal uitzien, zijn we geneigd te denken over heel complexe, bijna ondenkbare toepassingen. Op de vraag: hoe zou het er dan uit zien, zal men snel antwoorden met superlatieven van glans, strak, vlak en handzaam.

Wat men soms mist, is het besef dat datgene wat ons met de toekomst en het verleden verbindt, in het alledaagse leven: Het alledaagse leven! Daarin speelt de mens natuurlijk een centrale rol. Met alle beperkingen die daar bij horen. De mens is gewend producten te gebruiken, niet alleen om de toepassing zelf of het vernuft of gebruiksgemak er van, maar het is een voorwerp of product dat op vele manieren onze dagelijkse bezigheden met elkaar verbindt en in elkaar doet over lopen.

Een veel voorkomend verschijnsel is dat designers, productontwikkelaars, R&D en researchers, producten vaak zien als iets voor individueel gebruik en niet voor massaal gebruik. Op individueel gebruik, is het design van de meeste producten dan ook gebaseerd. In onderzoek naar koopgedrag, gaat men vaak uit van een direct en rationeel raamwerk van individueel vraag en aanbod, terwijl grote groepen in het designdenken worden gezien als sociaal dom en normen en regels volgzaam volgen. Analyse gebaseerd op de praktijk van het alledaagse, plaatst belangrijke richtpunten op de organisatie van de praktijk en de momenten waarop die samen komen met consumptie.

robot Wireframe

Designen voor de toekomst: nog user-centric?

Ook voor het design van de toekomst, is het belangrijk dat designers en futuristen zich ook bezighouden met de redenen waarom mensen objecten en bronnen gebruiken en hoe deze behoeften noden tot stand komen, binnen de context van het alledaagse leven, als baden, douchen, eten en drinken, koken en de was doen. Een uitdaging voor ons en voor futuristen, is bedenken hoe we in de toekomst objecten ontwerpen die buiten ons lichaam en eigen geest geplaatst zijn. Niet omdat ze vergezocht zijn, maar omdat we 10 vingers en 2 voeten hebben, een fiets uitvinden voor iemand met 5 voeten, is zo ver van ons bed, dat zal niet in ons opkomen. Bovendien- heet het dan nog wel een fiets? Of heet je dan nog wel mens? Echter, alvast nadenken over hoe je een kinderwagen veilig genoeg kunt maken, zodat je zorgrobot er zonder kleerscheuren mee over straat kan… Dat is niet zo ver weg!

Consumptie is iets anders dan het leven zelf. In het geval van stroom, gas en water bijvoorbeeld, is het verbruik er van niet een alledaagse praktijk, maar eerder een moment in de alledaagse praktijk.  Ze consumeren dus energie, zodat ze de dagelijkse handelingen kunnen uitoefenen, die het alledaagse leven mogelijk maken. Het is typisch een voorbeeld van het alledaagse, zo alledaags dat ze naar de achtergrond verdwijnen. Onopvallende consumptie. Te vergelijken met wandelen n de stad van A naar B, zonder de tussenliggende periode en afstand als deel van de activiteit te zien.

Scheiding.

Het moderne woon- en gezinsleven is een scheiding van de wereld van productie en die van consumptie. Dat betekent dat objecten en producten niet meer de physieke aanwijzingen voor gebruik, in vorm hebben en tevens geen aanwijzingen voor sociale context van de productie. Dat gebrek is voor de industrie handig maar ook voor marketing en branding, omdat het een gigantische leegte achterlaat, in het gebruik van het product, die kan worden opgevuld met betekenis via de producenten. Met andere woorden: de diepgewortelde patronen van eten en drinken met de daarbij behorende sociale interactie die- laten we wel zijn -ook zonder grote producenten plaatsheeft -worden opgevuld met nieuwe varianten van wat we al gewend waren te doen, maar door voorschrijden van de tijd, zijn vergeten te articuleren. (Maycroft)

Het is temeer onopvallend, juist omdat de meeste consumptie plaatsvindt achter de gesloten deuren van het huishouden. Daarbij gebruikt de mens bij voorkeur het privedomein andere voorwerpen dan in het publieke domein: een stage en een backstage. De goeie jurk voor buiten, de versleten ochtendjas voor binnen.

Tot zover deel 2.

Deel 1 is hier te lezen

Binnenkort deel 3

XD KORT: Ruimtes en het alledaagse ding deel 1

Ruimtes en het alledaagse ding, deel 1

Het alledaagse: Huishoudens, kamers en spullen

Experience design strekt zich uit over vele disciplines. Bij ervaringen denken we al snel aan gebeurtenissen en objecten. De relatie tussen mens en object, mens en materiaal, mens en vorm en omgeving, is fascinerend. Het is op geen enkele manier een volledig overzicht, maar enkele relaties en designoverwegingen verdeel ik over 3 korte blogs.

Vanuit de keuken naar de televisie

Door routines, onthouden we zaken die we anders zouden vergeten of niet opmerken. Ze fungeren als een belichaming van persoonlijk EN familiaal geheugen. Je gebruikt je lichaam en je zinnen om dit geheugen aan jezelf en aan andere gezinsleden te communiceren. Daarnaast zeg je daarmee ook aan mensen buiten het gezinsleven, in welke mate je bent aan te spreken, buiten het ritme en de routine om. De belichaming van routines, helpt om het leven wat eenvoudiger en aangenamer te maken.

Je bewegen is ook een vorm van geheugen. We hebben als mens bewegingen ontwikkeld en geincorporeerd (embodiment), die ons helpen onthouden hoe snel we moeten lopen, hoe we de omgeving moeten herkennen, hoe de ander ons herkent al wel of niet bedreigend. Kijk maar naar het fenomeen van gesynchroniseerd lopen. Vooral bij mannen heeft dit een duidelijke betekenis die vanuit de oertijd te verklaren valt. Als je met heel veel mensen tegelijk in een grote groep, je het zelfde beweegt, en op het zelfde ritme, is het voor eventuele vijanden heel moeilijk in te schatten of en hoeveel kleinere en zakkere exemplaren er tussen zitten. Met heel veel tegelijkertijd bewegen geeft ook aan het collectief het gevoel, groot te zi. Dat schept dus eenheid. Geen vreemde gewaarwording als je in aanmerking neemt dat we ons meer bewegen op het door een ritme aangelegd systeem, dan op een zelfverkozen ritme. Zelfs de straat in de stad is er op ingericht dat we zo snel mogelijk van A. naar B. kunnen gaan. Het moment daartussenin, zien we nauwelijks als tijd. Vrij vertaald naar de Certau: Turning walking into innovative ways of production, instead of wasted time between A. and B. 

Serialiseren van tijdsbeleving

Hoe lang mag iets duren? Een uur of kwartier, dat kan. Maar er zijn nog zo veel meer eenheden waarmee je een activiteit in tijd kunt uitdrukken. Bijvoorbeeld in series of in srequenties. Een verzameling aan activiteiten kunnen ook een sequentie vormen, die gelijk staat aan een gezamenlijke beleving van tijd, door de leden van een huishouden. Dus in plaats van zeggen tegn de kinderen dat we naar het park gaan, maar dat we eerst moeten koken, dan tafel dekken, dan eten, afruimen en afwassen, zeg je ¨vanavond¨- wat voor een klein kind alles kan betekenen, maar het betekent in elk geval ná het eten. Een sequentie aan gebeurtenissen die niet noodzakelijk afzonderlijk even lang duren, maar in zijn totaliteit een bepaalde lengte of duur vertegenwoordigen. Misschien niet direct begrijpelijk voor de tijdsbeleving van alle gezinsleden, maar door het gedrag in huis, door looppatronen en gebruik van technologie, weet je toch wat er mee bedoeld werd. Televisie speelt daarin een belangrijke rol. De uitzendschema´s voor televisie, zijn heel bepalend voor de dagelijkse constructie het gezinsleven. Aan het geluid van de gong van het journaal, weet je dat je als kind over een half uur naar bed moet. In ieder geval zorg deze tijdsbeleving er voor, dat de verschillende gezinsleven, op zeker moment op hetzelfde moment, in een ruimte zijn of elkaar passeren. Bij hetjournaal bijvoorbeeld.

w2 ruimte

Dit patroon is gezet en geïntegreerd binnen de dagelijkse routines van het huishouden. Het komt samen met de organisatorische behoeften en eisen voor het alledaagse leven.

Alledaagse en sexe

Ons alledaagse leven is georganiseerd via allerlei ruimtes e omgevingen met een specifieke functie: eten, slapen, werken, sporten etc. Deze pleken, waar de elementen zijn gearrangeerd voor specifieke doeleinden, zou je kunnen zien als een organisatie van macht. In dit geval bedoeld om het gedrag van mensen te kanaliseren. Door onze handelingen, de instrumenten die we gebruiken, de mededelingen die we horen en lezen, de beelden die we zien. Aangenomen dat elke plek sexe ensceneert, betekent dat niet alleen een zekere distributie van obecten zelf, maar ook de details in combinatie met objecten. Een wijze van overdracht die verschil in sexe zowel vertegenwoordigd als uitlokt.

Er is natuurlijk een groot verschil tussen leven in een wereld waarin nu eenmaal verschillen bestaan- ook tussen man en vrouw -en in een omgeving leven waarin het leven zo is geconstrueerd dat vrouwen daarbij achtergesteld worden. Toch is er veel aan alledaagse zaken, omstandigheden en voorwerpen, die een bepaalde rol van zowel man als vrouw ¨dicteren.¨

Sexe is feitelijk een opvoering, een citaat van alle voorgaande opvoeringen van sexe. De herhaling van die scenes, is de tijdelijke eigenschap van “identiteit”.

Zo keek men in onderzoeken naar de layout en fysieke kwaliteiten van sportscholen, waar zowel mannen als vrouwen kwamen. Bestaan er mannelijke apparaten en vrouwelijke apparaten?

Een mannelijk apparaat, heeft meer gadgets en is groter dan een vrouwelijk apparaat. Dat maakt het mannelijke apparaat intimiderender en minder aantrekkelijk voor vrouwen. De vrouwelijke varianten hebben meer kleuren, de mannelijke vooral koele kleuren als zwart, donkerblauw en zilver. Rood is een warme kleur die voorzal door mannen en zuid-europeanen gewaardeerd is.

Door gebruik van objecten, door de reparatie van de klok, het gebruik het koffiekopje, zijn we niet zomaar ‘consumenten’ van goederen, maar producenten van inhoud, van betekenis. De rol van objecten begint niet bij de aanschaf van een artikel en eindigt niet bij het weggooien er van. Het object heeft gediend als mediator, als verdeler van een kamer (bij groetere objecten), bij de orientatie op de ruimte, door de kinderen, ze onderhielden een betekenisvolle relatie tussen familie, vrienden en sociale netwerken.

Het is niet alleen de bloempot die toevallig links op de tafel staat, of een beelde net op die hoogte, bij de deur. Het is een compleet idioom, een georganiseerd en geselecteerd systeem van objecten. Niet toevallig is de huiskamer een belangrijke “tempel”  van betekenisvolle obecten t..o.v. de placering. In de eerste plaats is de huiskamer een transactionele ruimte voor het huishouden, geladen met betekenis creatie en identiteit voor degenen die daar  in verblijven, Ten tweede is het de ruimte voor selectieve contacten met de buitenwereld. Het dient derhalve als de ‘interface’ tussen de private en openbare wereld, waarin de materiele zaken gezien kunnen worden als een actie voor jezelf en voor familierelaties, beladen met betekenis.

Tot zover deel 1.

Klik hier voor deel 2

Klik hier voor deel 3

XD KORT: Jan de wandelaar: alledaags wandelen in de openbare ruimte

XD KORT: Jan de wandelaar: alledaags wandelen in de openbare ruimte

Uit empirisch onderzoek is bekend dat voetgangers een vrije, niet geblokkeerde wandelrichting kiezen, maar houden er niet van om teveel van een rechte route af te wijken.

Het vreemde is, dat we als voetgangers onze manier van lopen, stilstaan, plein oversteken, navigeren, vooral toeschrijven aan persoonlijke keuzes.  In onze perceptie- wanneer we er achteraf naar gevraagd worden -spelen omgevingsfactoren nauwelijks een rol in het gebruik van de ruimte. (Milloniga;  Schechtner;)

pedestrian verkeersbord

Het is ook begrijpelijk dat we dit vooral met persoonlijke keuzes associëren. Beslissing, actie en beweging horen immers bij elkaar. Als je kijkt naar hoe mensen in een stadsbuurt met elkaar relaties onderhouden, zie je dat dit voor een groot deel komt door de “wandel-arena’s”, de corridoors tussen de woonbuurten en de stadsomgeving (voor zaken/commercie), waar buurtbewoners heen gaan voor alledaagse noden en plichten, als groenteboer en brievenbus. Men zal niet zo snel de eigen straat aflopen om daar mensen te ontmoeten, maar op zeker moment komt men elkaar binnen de wandel-arena’s toch tegen. Zo niet iemand die je direct kent, dan wel iemand die een paar graden van je verwijderd is, door middel van andere contacten.

  Hoewel we vaak denken dat we heel individueel acteren, is het vormen van samen- en medewerkingspatronen tussen mensen in de openbare ruimte, een fenomeen waarmee heel snel sociale ordening plaatsheeft, binnen een heel korte tijd.  Het is verrassend hoe mensen die elkaar vreemd zijn, in enkele seconden op elkaars bewegingen en gedrag zijn afgestemd, wanneer zij in min of meer de zelfde omgeving zijn opgegroeid. Dat wijst op een sterk cultureel bepaalde manier van bewegen tussen mensen van verschillende culturele achtergronden, in iets ogenschijnlijk heel simpels als willekeurige ontmoetingen tussen voetgangers

 Stilstaan in de stad

Een moderne stad is van een stad waarin consumenten wonen, naar een stad gegaan die bestemd is voor productie. Produceren dat doe je ergens waar mensen, mogelijkheden en materialen zijn. En die zijn op een plek. Een moderne metropolis heeft alleen maar plekken. De weg naar een plek toe, het vertrek vanaf een plek… het is niet productief, zo lijkt het. Daartoe is ook de stad ingericht. Plekken waar je als voetganger eigenlijk niet gewenst bent, zijn te herkennen aan grote blinde facades, aan  puien waar nauwelijks ramen in zitten,

Het verkeer gaat er gemiddeld 60 km per uur, terwijl jij als wandelaar gemiddeld 5 kilometer per uur loopt. Het duurt lang eer je een bord ziet, en als je hem ziet, zijn de letters groot en van dichtbij moeilijk te lezen. Dat is een ritme, gemaakt voor automobilisten. Jij als voetganger kunt zo veel meer zien en opmerken. Aangezien je als voetganger zo’n 5 kilometer per uur loopt, heb je voldoende tijd om de omgeving in e op te nemen. Visueel contact is heel dichtbij en persoonljk voor voetgangers op het trottoir. Het ritme waarin die mogelijkheden worden geboden, is dus cruciaal voor de rijkheid van de voetgangerservaring. Het aantal deuren, ramen, holtes en kolommen, etalages en details.

Hoewel onze visuele perceptie van publieke ruimte natuurlijk afhangt van viewpoint en afstand, is de snelheid waarmee we lopen cruciaal. Ons lichaam is van nature ontworpen om waar te nemen en impressies te verwerken, bij beweging van ongeveer 5 kilometer per uur. De architectuur in sommige delen van de stad, komt overeen met deze snelheid. Te voet manouvreren gaat makkelijk en voetgangers kunnen dichtbij de gevels komen. Aanwijzingen en borden kunnen van dichtbij worden bekeken en kunnen ook kleiner zijn en verfijnder.

Over dit onderwerp is onnoemelijk veel literatuur geschreven en onderzoek verricht. Al een jaartje 45 kunnen we van voetgangers uitgebreide simulaties maken, waar we veel kennis aan te danken hebben. Door betrokkenheid van andere disciplines als menselijke geografie, urbanistische studies, biofilie et cetera, kunnen we de voetganger nu op een veel meer holistische manier bekijken. Er worden gedragingen zichtbaar bij voetgangers in de stad, waarvan we tot voor kort nog geen weet van hadden. Later in andere blogs daarover meer!

XD Kort: Kleur, drank en muziek in het restaurant

Experience Design kortjes” zijn korte inzichten in experience design. In het kort licht ik theorieën en bevindingen toe, uit onderzoeken en de praktijk.

Restaurantbelevingen

Het gebruik van licht, geluid en muziek is bepalend voor hoe we de sfeer ervaren, maar ook de smaak van ons eten, het gezelschap waarin we verkeren en de herinnering aan de ervaring, naderhand.

Formele restaurants gebruiken vaak de kleur blauw (in design, niet zozeer belichting alleen), aangezien deze kleur de gast kalmeert en laat ontspannen.

Geluid en muziek is bijvoorbeeld van invloed op ons drinkgedrag en de hoeveelheid die we tot ons nemen. Precies hetzelfde geldt voor licht en lichtkleur en intensiteit. Hoewel er zeer veel research word verricht, is het wel belangrijk te benoemen dat dit vaak cultureel bepaalde reacties zijn, van beperkte ethnografische betekenis, en bovendien vaak gekoppeld aan commerciële formules die niet in alle landen even populair zijn. Zo kan iemand in een all-you-can-eat-restaurant worden beïnvloed meer te drinken door lichtgebruik, in een Amerikaanse setting. Maar binnen Europese setting hoeft dat niet zo te zijn, omdat het tempo van drinken doorgaans wordt bepaald door de gastheer (in á la carte restaurants), of door etiquette. Algemener is wel aangetoond dat bij de beleving van muziek op de achtergrond, crowding (drukte), menselijke densiteit en fysieke densiteit (van de ruimte), een belangrijke rol speelt bij de perceptie van muziek in restaurants en gedrag.

Gasten waarderen een horecaomgeving meer naarmate het er drukker is, en blijven dan ook langer zitten.

Muziek

Ook associëren we sommige smaken met bepaalde soorten muziek en kunnen :

  •  `Zure’ muzikale improvisaties moeten een hoge pitch en dissonantie hebben
  • `Zoete’ muzikale improvisaties zijn consonant, langzaam en zacht
  • `Bittere’ muzikale improvisaties hebben een lage pitch en legato
  • `Zoute’ muzikale improvisaties zijn staccato en dicht op elkaar, in brede muzikale intervals (opeenvolgende noten in heel verschillende pitches)

Onderzoek wijst uit dat zelfs bepaalde stijlen van muzikale improvisatie, betrouwbaar smaakvoorkeuren van de muzikanten ken kan weergeven. Kersen, kaneel, vanille etc.

Klassieke muziek heeft een associatie met de notie van hoge kwaliteit en klasse. Het genieten, het proeven van dure wijnen, is verwant aan de waardering van kunstvormen, voornamelijk muziek en aan beeldende kunst.

Een hoger muziek tempo zorgt voor een hogere arousal. (Kellaris en Kent; 1994) Dit heeft te maken met het hogere aantal prikkels dat met een hoger tempo gepaard gaat. Dit effect is overigens groter, wanneer in de muziek meer nadruk ligt op de drum. (Van den Boer, P.F.M; 2007)

glas2

Ook het tempo van achtergrondmuziek beïnvloedt de  waargenomen wachttijd. Bij korte wachtperiodes (4 – 15 minuten) zorgt langzame muziek voor een kortere waargenomen wachttijd dan snelle muziek. Het gebruik van muziek in majeur en mineur tonen kan hetzelfde effect bewerkstelligen. In dit geval zorgt muziek in majeur tonen voor een langere waargenomen tijdsperceptie en muziek in mineur tonen voor een kortere waargenomen tijdsperceptie. (Kellaris & Kent, 1992)

Kleur

De kleur rood heeft de langste golflengte en violet heeft de kortste.  Kleuren met een korte golflengte (koele kleuren), hebben de voorkeur bij mensen, in vergelijking met kleuren met een lange golflengte (warme kleuren).

De kleur rood werd geassocieerd met “spannend” en “stimulerend”, die beide een hoge mate van plezier en “arousal” impliceren. Blauw werd geassocieerd met “veilig”, “comfortabel”, “zacht”en “rustgevend”, die allemaal een lage mate van plezier en “arousal” impliceren.

De kleur rood stimuleert de eetlust vanwege het effect op het menselijk metabolisme. Dit geeft aan waarom de kleur rood een populaire keus is geworden bij fast-food restaurants. De kleur geel wordt ook veel gebruikt in deze sector aangezien deze kleur de aandacht trekt van de gast, eetlust verhogend werkt en de gast aanmoedigt om te eten. Omdat deze kleuren gevoelens creëren van opwinding, is het verblijf van de gast vaak kort, wat zorgt voor een snelle omloop

De temperatuurinschatting die ontstaat bij rode en blauwe kleuren kan gebruikt worden bij het wisselen van seizoenen. De rode kleur (hogere schatting van de temperatuur) kan in het
winterseizoen gebruikt worden om het bezoek “warmer” te laten aanvoelen. De blauwe kleur (lagere schatting van de temperatuur) kan in het zomerseizoen gebruikt worden om
het bezoek “koeler” te laten aanvoelen.

De voorkeur voor bepaalde kleuren verandert ook naarmate we ouder worden. Ook is aangetoond dat cultuurverschillen een belangrijke rol spelen in waardering van kleuren.  Naarmate men ouder wordt, verlaagt de voorkeur voor de kleur geel en de voorkeur voor kleur groen werd juist hoger met de leeftijd.

In een andere studie bleek dat mensen aardbeienmousse die hen werd geserveerd op een wit bord, dit als 15% meer intens beoordeelde en 10% zoeter dan precies dezelfde mousse, geserveerd op een zwart bord. (Piqueras-Fiszman)

  Het gewicht, kleur en materiaal van het bestek heeft ook invloed op onze smaak van wat we eten. In restaurant settings bleken in een studie mensen met kleinere vorken, juist meer te eten.

Als mensen naar een restaurant gaan, geven de kosten en de moeite die ze er voor hebben gedaan, hen een grotere behoefte aan verzadiging en bevrediging. Men observeerde dat, wanneer mensen niet zelf hoefden te betalen voor het eten, men met kleinere vorken juist minder at dan met grote.

 Drank

In onderzoeken waarbij deelnemers in restaurants werden blootgesteld aan specifieke lichtkleuren, om te onderzoeken of dit invloed had op het drinkgedrag, bleek dat deelnemers in de rode conditie, een hoger dranktempo hadden in vergelijking met de deelnemers in de blauwe conditie. Ook leeftijd en geslacht hebben een significant effect op het dranktempo.

Klassieke muziek zorgde voor een hogere omzet dan top 40 muziek in een wijn winkel. Mensen werden door de klassieke
muziek gestimuleerd duurdere artikelen aan te schaffen.

Zelfs de specifieke wijnkeuze kan worden
beïnvloed door muziek.

Zijn we willoze slachtoffers? Geenszins.

Mensen kunnen cognitief, emotioneel of fysiologisch reageren op hun omgeving. Hoe zij zich gedragen in de omgeving is door meerdere factoren bepaald: de sterkte en de richting van de relaties wordt tussen de variabelen gematigd door persoonlijke en situationele factoren (response moderators). Individuele persoonlijkheidkenmerken kunnen een grote rol spelen bij de reactie van een persoon op een omgeving.

Zo gaan “Arousal-zoekers” op zoek naar omgevingen die hen hoge niveaus van stimulatie geven en genieten daarvan.

“Arousal-vermijders” gedragen zich precies het tegenovergestelde en geven de voorkeur aan een omgeving die hen lagere niveaus van
stimulatie geven.

glas1Tot slot nog een paar leuke tools

Service Simulator

Wine Cellar Manager tool

Coffitivity app: recreates the ambient sounds of a cafe

Zie voor nog veel meer tools en resources onze Links en Tools pagina

image

XD Kort: Licht en nabijheid aan de restauranttafel

Experience Design kortjes” zijn korte inzichten in experience design. In het kort licht ik theorieën en bevindingen toe, uit onderzoeken en de praktijk.

Licht en nabijheid aan de restauranttafel

In een restaurant heeft verlichting en de kleur, kleurwarmte en intensiteit van de belichting, een grote invloed op de perceptie van voedsel, de smaak en de manier waarop de gasten zich tot elkaar verhouden. Wanneer collega’s met elkaar gaan eten, kan gedempt licht, een ongemakkelijk gevoel teweegbrengen, aangezien de relatie die men tot elkaar heeft, een bepaalde fysieke afstand tot elkaar dicteert, die kleiner en dus intiemer wordt, bij gedempt licht. Ook gaat men zachter praten, wat een verkleining afdwingt van de afstand tot elkaar. Daarnaast is van invloed, de rol van de als gastheer/vrouw optredende gast, in een gezelschap.

Persoonlijke ruimte- de “comfort-zone” heeft niet een vastomlijnde vorm, in die zin dat de “personal space-boundaries” breder zijn, direct aan de voorzijde van een persoon en direct achter de persoon, en smaller zijn aan de linker- en rechterkant van een persoon, wat betekent dat we gevoeliger zijn voor benadering, aan de voorkant en achterkant.

Een verkleinde persoonlijke ruimte (45 centimeter of minder), verkleint het gevoel van privacy en verhoogt stress, wanneer de ander niet een intieme relatie heeft tot de persoon in kwestie

wpid-20140926044025.pngBestellen

Chique spijzen met nog veel chiquere namen? Gasten beoordelen de gerechten inderdaad als van hogere kwaliteit en rijker aan smaak.

De namen van gerechten op het menu is van grote invloed op sensorische verwachtingen van de gast. Mensen nemen bijvoorbeeld aan dat ijs met de naam `Frosh’ romiger, zachter en rijker van smaak is, dan ijs met de naam `Frish.’ Dit lijkt te maken te hebben met de klank van de klinkers in de 2 namen.

Zware menukaarten wekken de indruk dat een hogere prijs voor het eten redelijker is, dan wanneer je een lichter menu in de handen zou hebben.

Afrekenen

Vrouwelijke kelners die bij het teruggeven van wisselgeld, heel subtiel even de hand of schouder van de bezoekers aanraken, krijgen vaker een grotere fooi. Mannen zowel als vrouwen reageren hier positief op.

Op de rekening een smiley tekenen of een zonnetje van een 0 maken, vergroot de kans op een hogere fooi.

 Tot slot een leuke tool voor de heb:

Restaurant table simulator.